وقتی خانواده نشانههای مصرف مواد را میبیند اما فرد میگوید «من مشکلی ندارم»، «هر وقت بخواهم کنار میگذارم» یا «شما زیادی حساس شدهاید»، گفتوگو خیلی زود میتواند به بحث، تهدید و قطع ارتباط تبدیل شود. این وضعیت برای اعضای خانواده فرساینده است؛ زیرا از یکسو نگران سلامت و آینده عزیزشان هستند و از سوی دیگر نمیدانند چگونه موضوع را مطرح کنند که مقاومت بیشتر نشود.
انکار اعتیاد همیشه به معنای دروغگویی آگاهانه نیست. ترس از درمان، شرم، نگرانی از قضاوت دیگران، وابستگی جسمی و روانی، تجربههای ناموفق قبلی و ناتوانی در دیدن پیامدهای مصرف میتوانند در مقاومت فرد نقش داشته باشند. به همین دلیل، هدف نخستین گفتوگو نباید گرفتن اعتراف یا وادارکردن فرد به قول فوری باشد؛ هدف، بازکردن راهی برای ارزیابی و کمک تخصصی است.
در این مقاله از مرکز ترک اعتیاد راهی به سوی نور توضیح میدهیم چگونه با فردی که مصرف خود را قبول نمیکند صحبت کنید، چه جملههایی مقاومت را بیشتر میکنند، چگونه حمایت را از آسانکردن ادامه مصرف جدا کنید و چه زمانی لازم است امنیت خانواده را در اولویت قرار دهید.
انکار اعتیاد چیست؟
انکار اعتیاد یعنی فرد وجود مصرف، شدت آن، پیامدهایش یا نیاز به درمان را کماهمیت نشان دهد یا نپذیرد. ممکن است شخص اصل مصرف را انکار کند، مقدار و دفعات آن را کمتر از واقعیت بگوید یا مشکلات خانوادگی، شغلی و جسمی را به عوامل دیگری نسبت دهد.
برای نمونه، فرد ممکن است بگوید «فقط گاهی مصرف میکنم»؛ درحالیکه مصرف او منظم شده است. گاهی نیز میپذیرد که مصرف دارد اما میگوید «اعتیاد نیست» یا «بدون کمک میتوانم کنترلش کنم». این تفاوتها مهماند، زیرا پاسخ خانواده باید بر مشاهدههای واقعی تکیه کند، نه بر جنگ لفظی درباره نام مشکل.
در متنهای تخصصی بهتر است بهجای برچسبهایی مانند «معتاد» از عبارت «فرد مبتلا به اختلال مصرف مواد» یا «فرد درگیر مصرف مواد» استفاده شود. این زبان به معنای کوچککردن آسیب نیست؛ بلکه کمک میکند شخصیت فرد با مشکل او یکی گرفته نشود و فضای گفتوگو کمتر قضاوتی باشد.
چرا فرد مصرف خود را قبول نمیکند؟
یک پاسخ واحد برای همه وجود ندارد. گاهی انکار، راهی برای دورشدن موقت از اضطراب و شرم است. گاهی فرد از علائم قطع مصرف، درد، بیخوابی یا شکست دوباره میترسد. بعضی افراد نیز درمان را مساوی با اجبار، تحقیر یا از دست دادن استقلال خود میدانند.
دلایل رایج مقاومت در برابر درمان اعتیاد میتواند شامل موارد زیر باشد:
- ترس از علائم جسمی و روانی قطع مصرف؛
- شرم و نگرانی از قضاوت خانواده یا جامعه؛
- تصور اینکه مصرف هنوز تحت کنترل است؛
- مقایسه خود با افرادی که مصرف شدیدتری دارند؛
- تجربه ناموفق یا غیراصولی از ترک قبلی؛
- نگرانی درباره کار، درآمد، آبرو یا مسئولیتهای خانوادگی؛
- افسردگی، اضطراب یا مشکلات روانپزشکی همزمان؛
- دریافت حمایتهایی که ناخواسته پیامدهای مصرف را از فرد دور میکند.
شناخت علت احتمالی مقاومت به خانواده کمک میکند سؤال دقیقتری بپرسد. برای مثال، پاسخ مناسب به ترس از علائم ترک با پاسخ مناسب به نگرانی شغلی یکسان نیست. بااینحال، تشخیص قطعی علت و انتخاب درمان باید پس از ارزیابی تخصصی انجام شود.
پیش از شروع گفتوگو چه آمادگیای لازم است؟
گفتوگوی خوب از چند دقیقه قبل آغاز نمیشود. خانواده بهتر است ابتدا احساسات، اطلاعات و هدف خود را مرتب کند. اگر خشم بسیار شدید است یا اعضای خانواده میخواهند همزمان فرد را بازخواست کنند، احتمالاً زمان مناسبی برای گفتوگو نیست.
زمان و مکان مناسب را انتخاب کنید
وقتی فرد تحت تأثیر مواد، بسیار بیخواب، آشفته یا عصبانی است درباره درمان بحث نکنید. محیطی خصوصی و آرام انتخاب کنید که راه خروج امن داشته باشد و کودکان شاهد درگیری نباشند. گفتوگو را زمانی شروع کنید که برای شنیدن پاسخ عجله ندارید.
روی واقعیتهای قابل مشاهده توافق کنید
پیش از صحبت، دو یا سه نمونه روشن و جدید را یادداشت کنید: غیبت مکرر از کار، درخواست پول غیرمعمول، خوابآلودگی شدید، ناپدیدشدن وسایل یا تغییر محسوس رفتار. از جمعکردن پروندهای طولانی از همه اشتباههای گذشته خودداری کنید؛ انبوه اتهامها معمولاً فرد را به دفاع از خود میبرد.
هدف واقعبینانه تعیین کنید
هدف جلسه اول میتواند پذیرفتن یک تماس، یک جلسه ارزیابی یا شنیدن اطلاعات درمان باشد. انتظار اینکه فرد در پایان نخستین گفتوگو تمام مشکل را بپذیرد و فوراً وارد درمان شود، همیشه واقعبینانه نیست. تغییر ممکن است در چند گفتوگوی کوتاه و حسابشده شکل بگیرد.
یک سخنگو داشته باشید
اگر چند نفر همزمان حرف بزنند، گفتوگو ممکن است شبیه محاکمه شود. بهتر است یک نفر آرامتر و مورد اعتماد فرد صحبت کند و دیگران فقط در صورت نیاز نکته کوتاهی اضافه کنند. اگر تعارضها قدیمی یا شدید است، حضور مشاور خانواده میتواند به حفظ ساختار جلسه کمک کند.
چگونه با فردی که اعتیاد را انکار میکند صحبت کنیم؟
گام اول: با نگرانی و احترام شروع کنید
شروع تند، ادامه گفتوگو را تعیین میکند. بهجای «دیگر همه فهمیدهاند تو معتادی»، بگویید: «میخواهم درباره موضوعی صحبت کنم چون نگران سلامت و شرایط این روزهای تو هستم.» لحن آرام به معنای چشمپوشی از مشکل نیست؛ نشان میدهد هدف شما کمک و روشنکردن واقعیت است.
از جملههای مبتنی بر «من» استفاده کنید: «من نگران شدهام»، «من این تغییر را دیدهام» یا «برای من این رفتار قابل قبول نیست». این ساختار کمتر از جملههایی مانند «تو همیشه…» و «تو هیچوقت…» حالت حمله دارد.
گام دوم: مشاهده را بگویید، نه برچسب را
بهجای بحث درباره اینکه فرد «معتاد هست یا نیست»، درباره رفتار مشخص صحبت کنید. برای مثال: «در سه هفته گذشته دو بار سر کار نرفتی، چند شب تا صبح بیدار بودی و دیروز هنگام رانندگی تمرکز نداشتی. این تغییرها من را نگران کرده است.»
مشاهده باید دقیق، کوتاه و بدون اغراق باشد. واژههایی مثل «همیشه»، «هیچوقت»، «زندگی همه را نابود کردی» یا «هیچ امیدی به تو نیست» معمولاً قابل اثبات نیستند و گفتوگو را از موضوع اصلی دور میکنند.
گام سوم: سؤال باز بپرسید و واقعاً گوش کنید
سؤال باز پاسخی بیشتر از «بله» یا «خیر» میخواهد. میتوانید بپرسید: «خودت درباره تغییر خواب و کارت چه فکری میکنی؟»، «مصرف چه کمکی به تو میکند و چه هزینهای برایت داشته؟» یا «اگر این وضعیت شش ماه ادامه پیدا کند، فکر میکنی چه اتفاقی میافتد؟»
پس از سؤال، چند لحظه سکوت کنید. پاسخ فرد را قطع نکنید و برای هر جمله فوراً مدرک مخالف ارائه ندهید. گوشدادن به معنای تأیید مصرف نیست؛ فقط به شما کمک میکند ترس، تردید یا مانع واقعی درمان را بشناسید.
اگر فرد نکتهای دوگانه بیان کرد، همان را بازتاب دهید: «از یک طرف میگویی مصرف به تو آرامش میدهد و از طرف دیگر از دعواها و هزینهاش خسته شدهای.» این جمله تضاد را بدون تحقیر جلوی چشم او میگذارد.
گام چهارم: بهجای دستور، ارزیابی تخصصی پیشنهاد دهید
عبارت «باید همین الان بروی کمپ» ممکن است برای کسی که از درمان میترسد، تهدیدآمیز باشد. پیشنهاد کوچکتر و مشخصتری بدهید: «لازم نیست امروز درباره کل مسیر تصمیم بگیری؛ بیا فقط با یک کارشناس صحبت کنیم تا وضعیت جسمی و روانی بررسی شود.»
ارزیابی به این معنا نیست که برای همه یک روش واحد انتخاب خواهد شد. نوع ماده، مقدار و مدت مصرف، وضعیت جسمی، داروهای مصرفی، سلامت روان، سابقه ترک و شرایط خانواده باید بررسی شوند. کارشناسان مرکز ترک اعتیاد راهی به سوی نور میتوانند پیش از پذیرش درباره مراحل ارزیابی و گزینههای متناسب با شرایط فرد توضیح دهند.
گام پنجم: مرزهای روشن و قابل اجرا تعیین کنید
اگر فرد درمان را نمیپذیرد، خانواده همچنان میتواند رفتار خودش را تغییر دهد. مرز سالم توضیح میدهد شما چه کاری انجام میدهید یا نمیدهید؛ تهدید تلاش میکند با ترساندن، رفتار فرد مقابل را کنترل کند.
برای نمونه: «برای خرید مواد یا پرداخت بدهی ناشی از مصرف پول نمیدهم»، «مصرف در خانه برای من قابل قبول نیست»، «اگر رانندگی تحت تأثیر مواد باشد، فرزندمان همراهت نمیآید» یا «در صورت خشونت، من و کودکان از محیط خارج میشویم و کمک میگیریم.»
مرزی را بیان کنید که توان اجرای آن را دارید. تکرار پیامدهایی که هیچوقت اجرا نمیشوند، اعتبار خانواده را کاهش میدهد. اگر اجرای مرز احتمال خشونت ایجاد میکند، ابتدا با متخصص برنامه ایمنی تنظیم کنید.
نمودار پنج گام گفتوگو با فردی که اعتیاد را انکار میکند
این مسیر قرار نیست فرد را در یک جلسه مجبور به اعتراف کند. نمودار زیر نشان میدهد خانواده چگونه از یک گفتوگوی پرتنش به یک پیشنهاد عملی و مرزبندی روشن برسد:
زمان مناسب ← مشاهده بدون برچسب ← سؤال باز و شنیدن پاسخ ← پیشنهاد ارزیابی تخصصی ← مرز روشن و قابل اجرا
اگر در هر مرحله صداها بالا رفت، تهدید شروع شد یا فرد توان گفتوگوی منطقی نداشت، مکالمه را متوقف کنید و در زمان امنتری ادامه دهید.
جدول جملههای نامناسب و جایگزینهای بهتر
| بهجای این جمله | بهتر است بگویید | دلیل انتخاب بهتر |
|---|---|---|
| تو معتادی و زندگی همه را نابود کردی. | من تغییر خواب، غیبت از کار و درگیریهای اخیر را دیدهام و نگران سلامتت هستم. | بر مشاهده مشخص تکیه دارد و شخصیت فرد را هدف نمیگیرد. |
| اگر ما را دوست داشتی، مصرف نمیکردی. | میدانم این وضعیت پیچیده است؛ میخواهم درباره اثری که روی خانواده گذاشته صحبت کنیم. | احساس گناه را جایگزین گفتوگو نمیکند. |
| همین الان قول بده دیگر مصرف نکنی. | آیا حاضری امروز فقط برای ارزیابی با یک کارشناس صحبت کنی؟ | یک قدم عملی و قابل سنجش پیشنهاد میدهد. |
| همه میدانند تو دروغ میگویی. | حرف تو را میشنوم؛ درعینحال این سه اتفاق مشخص باعث نگرانی من شده است. | اختلاف را بدون تحقیر بیان میکند. |
| اگر درمان نروی، بلایی سرت میآورم. | من نمیتوانم مصرف یا خشونت در خانه را بپذیرم و در صورت تکرار، اقدام مشخصی انجام میدهم. | مرز را به رفتار خود خانواده وصل میکند. |
| هرچه خراب کردهای من درست میکنم. | برای درمان همراهت هستم، اما پیامدهای مالی مصرف را پوشش نمیدهم. | حمایت را از آسانکردن ادامه مصرف جدا میکند. |
چه کارهایی مقاومت در برابر درمان را بیشتر میکند؟
بازجویی و گیرانداختن فرد در تناقض
هدف گفتوگو نباید اثبات برتری یا گرفتن اعتراف باشد. نشاندادن پیامها، تماسها و جزئیات مصرف در میان فریاد ممکن است بحث را به پنهانکاری بیشتر بکشاند. اگر مدرکی به امنیت یا تصمیم درمانی مربوط است، آن را آرام و محدود مطرح کنید.
تهدیدهای مبهم یا غیرقابل اجرا
جملههایی مانند «این آخرین بارت باشد» وقتی هیچ پیامد مشخصی ندارند، معمولاً اثر خود را از دست میدهند. پیامد باید روشن، متناسب، قانونی و در اختیار گوینده باشد. مرزبندی برای حفاظت از خانواده است، نه مجازات فرد.
تحقیر در جمع یا اطلاعرسانی گسترده
شرمزدهکردن فرد در برابر فامیل، همکاران یا فرزندان ممکن است اعتماد را کاهش دهد و مانع درخواست کمک شود. افراد لازم برای ایمنی و درمان باید در جریان باشند؛ اما انتشار غیرضروری موضوع، راه درمان نیست.
بحث هنگام مصرف یا خماری شدید
در این زمانها قضاوت، توجه و کنترل هیجان ممکن است مختل باشد. اگر وضعیت اورژانسی نیست، گفتوگو را به زمانی منتقل کنید که فرد هوشیارتر و آرامتر است. در وضعیت خطرناک، بهجای ادامه بحث از خدمات اضطراری کمک بگیرید.
پیشنهاد نسخه درمانی بدون ارزیابی
خانواده نباید خودسرانه دارویی را قطع یا شروع کند و نباید روش موفق یک فرد دیگر را برای همه مناسب بداند. بعضی علائم قطع مصرف میتوانند جدی باشند و نیاز به بررسی پزشکی داشته باشند. انتخاب روش درمان باید فردمحور و بر اساس ارزیابی باشد.
حمایت با آسانکردن ادامه مصرف چه تفاوتی دارد؟
حمایت یعنی رفتاری که احتمال ورود به درمان، حفظ ایمنی و مسئولیتپذیری را بیشتر کند. همراهی برای ارزیابی، دادن اطلاعات درست، شرکت در مشاوره خانواده و تشویق به پیگیری درمان نمونههای حمایتاند.
در مقابل، پرداخت مداوم بدهیهای ناشی از مصرف، دروغگفتن به محل کار، پنهانکردن رفتار خطرناک، سپردن خودرو به فردی که تحت تأثیر مواد است یا دادن پول بدون اطلاع از مصرف آن میتواند ناخواسته پیامدهای طبیعی رفتار را از فرد دور کند. در چنین شرایطی خانواده نیت خیر دارد، اما ادامه وضعیت برای فرد آسانتر میشود.
در مقاله چگونه با اعتیاد همسر خود کنار بیاییم؟ درباره تفاوت حمایت، تحمل رفتار آسیبزا و مراقبت از سلامت روان همسر توضیح بیشتری آمده است. اگر فرد وارد درمان شده و به خانه بازگشته، راهنمای نقش خانواده بعد از ترک اعتیاد نیز برای مرحله پس از ترخیص مفید است.
محل درج تصویر شماره ۴: «مرزبندی؛ حمایت بدون آسانکردن مصرف»
اگر فرد همچنان درمان را نپذیرفت چه کنیم؟
نپذیرفتن پیشنهاد نخست به معنای پایان مسیر نیست. مکالمه را کوتاه و محترمانه تمام کنید: «میبینم الان آمادگی ادامه بحث را نداری. نگرانی من باقی است و پیشنهاد ارزیابی هم باز است. بعداً دوباره صحبت میکنیم.» سپس بهجای بحث روزانه، زمان مناسبی برای گفتوگوی بعدی تعیین کنید.
خانواده میتواند بدون حضور فرد نیز از مشاور کمک بگیرد. این جلسات به اعضای خانواده کمک میکند الگوی ارتباطی، مرزهای مالی، نحوه برخورد با بحران، وضعیت کودکان و پیامهای متناقض میان اعضا را بررسی کنند. گاهی تغییر هماهنگ رفتار خانواده، فضای تصمیمگیری فرد را روشنتر میکند.
در این فاصله، اطلاعات مهم را آماده نگه دارید: ماده احتمالی، الگوی مصرف، بیماریهای جسمی، داروهای فعلی، سابقه تشنج یا مشکلات روانی، اقدامهای قبلی برای ترک و رفتارهای پرخطر. این اطلاعات برای ارزیابی تخصصی مفید است؛ اما جای تشخیص پزشک یا روانشناس را نمیگیرد.
اگر فرد زمانی از پیامدهای مصرف ناراضی شد، همان لحظه را به سخنرانی طولانی تبدیل نکنید. یک پیشنهاد ساده بدهید: «اگر موافقی همین امروز برای مشاوره تماس بگیریم.» فاصله میان تمایل و اقدام هرچه کوتاهتر باشد، احتمال از دست رفتن فرصت کمتر میشود.
اگر گفتوگو به خشم یا تهدید رسید چه کنیم؟
امنیت بر ادامه مکالمه اولویت دارد. اگر فرد تهدید میکند، وسیله خطرناک در دسترس دارد، کنترل رفتارش را از دست داده یا سابقه خشونت دارد، تلاش نکنید بهتنهایی او را قانع یا مهار کنید. کودکان و افراد آسیبپذیر را از محیط دور کنید و از یک محل امن کمک بگیرید.
اگر کاهش سطح هوشیاری، تنفس کند یا نامنظم، کبودی لبها، تشنج، درد شدید قفسه سینه، گیجی شدید، توهم، رفتار بسیار آشفته یا احتمال خودکشی و آسیب به دیگران وجود دارد، موضوع یک گفتوگوی خانوادگی نیست. با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید و دستورهای اپراتور را دنبال کنید.
رانندگی در حالت مصرف نیز یک خطر فوری است. وارد خودرو نشوید، کودکان را همراه فرد نفرستید و در صورت امکان کلید و دسترسی به خودرو را بدون درگیری فیزیکی محدود کنید. اگر امکان محدودکردن امن وجود ندارد، از خدمات اضطراری کمک بگیرید.
نقش مشاوره تخصصی در کاهش انکار اعتیاد
کارشناس درمان قرار نیست فرد را تحقیر یا در بحث شکست دهد. در یک ارزیابی اصولی، الگوی مصرف، پیامدها، انگیزههای تغییر، نگرانیهای فرد، سلامت جسمی و روانی و منابع حمایتی بررسی میشوند. سپس میتوان گزینههای درمان را با زبان قابل فهم توضیح داد.
گاهی فرد با واژه «ترک» یا «بستری» مقاومت میکند اما با «بررسی خواب»، «مشاوره درباره اضطراب» یا «ارزیابی وضعیت جسمی و مصرف» موافق است. این تغییر واژه نباید برای فریب فرد باشد؛ بلکه میتواند نقطه شروعی صادقانه برای بررسی کاملتر باشد.
خانواده نیز به برنامه نیاز دارد. اختلاف میان اعضا—برای مثال سختگیری یک نفر و پرداخت پول توسط دیگری—پیامهای متناقض ایجاد میکند. مشاوره خانواده میتواند به توافق درباره مرزها، نحوه صحبت و اقدام در بحران کمک کند.
بعد از پذیرش درمان، نقش خانواده چیست؟
پذیرفتن درمان آغاز مسیر است، نه پایان آن. خانواده بهتر است از وعدههای مطلق مانند «دیگر هیچوقت مشکلی پیش نمیآید» دوری کند و درباره برنامه پس از درمان سؤال بپرسد. پیگیری، مشاوره، ساختار روزانه، دوری از محرکها و توجه به سلامت روان میتوانند بخشی از برنامه بهبودی باشند.
اگر پس از درمان وسوسه ایجاد شد، مقاله کنترل وسوسه مصرف مواد بعد از ترک راهکارهای عملی برای فرد و خانواده ارائه میکند. همچنین اگر لغزش رخ داد، بهتر است واکنش خانواده فقط خشم یا ناامیدی نباشد؛ در راهنمای واکنش خانواده بعد از لغزش اعتیاد مراحل ایمن و سازنده توضیح داده شده است.
پرسشهای متداول درباره انکار اعتیاد
آیا انکار اعتیاد یعنی فرد عمداً دروغ میگوید؟
نه همیشه. پنهانکاری ممکن است وجود داشته باشد، اما ترس، شرم، وابستگی، عادیشدن تدریجی مصرف و ناتوانی در دیدن شدت پیامدها نیز میتوانند نقش داشته باشند. خانواده بهتر است بهجای تشخیص نیت، روی رفتار قابل مشاهده و نیاز به ارزیابی تمرکز کند.
آیا تهدید میتواند فرد را راضی به ترک کند؟
تهدید ممکن است در کوتاهمدت اطاعت ظاهری ایجاد کند، اما گفتوگوی پایدار را تضمین نمیکند و در بعضی خانوادهها خطر درگیری را بالا میبرد. مرز روشن، پیامد قابل اجرا و پیشنهاد ارزیابی با تهدید و تحقیر تفاوت دارد.
بهترین زمان برای صحبت درباره درمان چه زمانی است؟
زمانی که فرد هوشیارتر، آرامتر و از نظر جسمی قادر به گفتوگو باشد. مکانی خصوصی انتخاب کنید، زمان کافی داشته باشید و گفتوگو را با یک یا دو مشاهده روشن شروع کنید. هنگام مصرف، آشفتگی شدید یا خشونت وارد بحث نشوید.
اگر فرد گفت «هر وقت بخواهم خودم ترک میکنم» چه بگوییم؟
میتوانید بگویید: «خوشحالم که فکر میکنی تغییر ممکن است. برای اینکه بدانیم امنترین روش چیست، حاضری یک ارزیابی تخصصی انجام دهی؟» بحث را از اثبات ناتوانی فرد به یک اقدام کمفشار و مشخص منتقل کنید.
آیا میتوان فرد را بدون رضایت وارد مرکز کرد؟
شرایط حقوقی و درمانی به وضعیت فرد، میزان خطر و ضوابط جاری بستگی دارد. اجبار خانوادگی نباید جای ارزیابی تخصصی و قانونی را بگیرد. در وضعیت عادی ابتدا با مرکز معتبر مشورت کنید؛ در خطر فوری برای خود یا دیگران از اورژانس و مراجع مسئول کمک بگیرید.
خانواده چند بار باید درباره درمان صحبت کند؟
عدد ثابتی وجود ندارد. گفتوگوی کوتاه، آرام و هدفمند معمولاً از بحث روزانه و فرسایشی مفیدتر است. اگر چند بار تلاش نتیجه نداده یا هر بار به درگیری میرسد، خانواده بهتر است پیش از ادامه از مشاور کمک بگیرد.
جمعبندی
وقتی فرد اعتیاد یا شدت مصرف خود را انکار میکند، گرفتن اعتراف نباید هدف اصلی خانواده باشد. شروع آرام، بیان مشاهدههای دقیق، پرسیدن سؤال باز، شنیدن نگرانیهای فرد، پیشنهاد یک ارزیابی تخصصی و تعیین مرزهای قابل اجرا میتواند راه گفتوگو را باز نگه دارد.
حمایت به معنای پرداخت هزینههای مصرف، پنهانکردن پیامدها یا تحمل خشونت نیست. خانواده میتواند برای درمان همراه باشد و همزمان از امنیت، منابع مالی و سلامت روان اعضای خود محافظت کند. اگر خطر فوری، کاهش هوشیاری، تشنج، تهدید یا احتمال آسیب وجود دارد، ابتدا از خدمات اضطراری کمک بگیرید.
برای دریافت راهنمایی درباره گفتوگوی اولیه، ارزیابی شرایط و هماهنگی پذیرش میتوانید با کارشناسان مؤسسه راهی به سوی نور تماس بگیرید.
ارتباط مستقیم با مدیریت و هماهنگی پذیرش
آقای قاسم قاسمزاده
۰۹۱۲۳۴۹۹۸۶۰
دفتر مرکزی و کارشناسان پاسخگو
۰۲۱-۷۷۱۸۱۶۷۲
۰۲۱-۷۷۱۸۱۶۷۳
۰۲۱-۷۷۱۸۱۶۷۴
واحد پذیرش و پاسخگویی به مراجعان
۰۲۱-۷۷۴۵۸۴۴۷
۰۲۱-۷۷۴۵۸۴۴۸
آدرس دفتر
تهران، خیابان سراج، بین سیمتری اول و سیمتری دوم، خیابان بقایی، کوچه مجاهد ۲، پلاک ۱۳
ایمیل: info@tarketiad.com
وبسایت: tarketiad.com



